Home » Lifestyle » Spiritual » જયોતિર્મય પ્રકાશ પર્વ, દીપાવલી

News timeline

Bollywood
6 hours ago

કંગના મણીર્કિણકાનો વિરોધ કરનારા સામે લડી લેવાના મુડમાં

Bollywood
8 hours ago

પતિ, પત્ની ઓર વોમાંથી તાપ્સી પડતી મુકાઈ

Bollywood
10 hours ago

પ્રિયંકાને ૪૬ કરોડનો બંગલો ભેટમાં મળ્યો

Entertainment
12 hours ago

ર્ચાિલઝ થેરોન બ્રાડ પીટના પ્રેમમાં

Entertainment
14 hours ago

ઇન્ડિયન-૨માં કમલ હાસન સાથે અભિષેક બચ્ચન રહેશે

Delhi
15 hours ago

ઇવીએમ મશીન હટાવો બેલેટ પેપર લાવો એવી માગણી સાથે આજે કોંગ્રેસનો મોરચો

Delhi
15 hours ago

કુંભ મેળામાં શ્રદ્ધાળુઓ માટેનું ‘ટોયલેટ કેફેટેરિયા’ બન્યું આકર્ષણનું કેન્દ્ર

World
15 hours ago

અફઘાનિસ્તાનની ગુપ્તચર એજન્સી એનડીએસના પરિસરમાં તાલિબાનનો હુમલો: 65નાં મોત

Headline News
15 hours ago

યુરોપીયન સંઘે એન્ટી ટ્રસ્ટ એકશન બદલ માસ્ટરકાર્ડ પર ૬૫ કરોડ ડોલરનો દંડ ફટકાર્યો

World
15 hours ago

ચીને આર્મીમાં 50 ટકાનો કાપ મૂકી એરફોર્સ અને નેવીના સ્ટાફમાં ધરખમ વધારો કર્યો

Headline News
15 hours ago

ભાજપ સાથે ગઠબંધન નહી, પરંતુ PM પદ માટે ગડકરીનું કરીશું સમર્થન: શિવસેના

Bangalore
15 hours ago

પ્રિયંકા ગાંધીની સત્તાવાર રીતે રાજકારણમાં એન્ટ્રી, કોંગ્રેસના મહાસચીવ તરીકે વરણી

જયોતિર્મય પ્રકાશ પર્વ, દીપાવલી

ભારતીય સંસ્કૃતિમાં ઉજવાતા દરેક પર્વનો ધર્મ- આધ્યાત્મિક તેમજ સામાજિક પણે મોટો મહિમા ગવાયો છે. તો બધા પર્વો કંઈને કંઈ ઉપયોગી બોધ આપે છે. આવા ઉત્સવો, જીવનને પ્રકાશમય બનાવી ને ઉન્નત પ્રગ્તિ કરવાની પ્રેરણા આપતા હોય છે. દીપાવલી એટલે દીપોની હારમાળા. પ્રકાશનું આ પર્વ મનુષ્યને અંધકારમાંથી બહાર લાવીને ઉજાસ તરફ દોરી જનારૂં છે. દીવાની જ્યોત અજ્ઞાાન અને અશુભત્ત્વને મિટાવી જીવન-પથને ઉજ્જવળ કરે છે. એટલે દીવાને પ્રણામ કરી પ્રાર્થના કરાય છે.

‘ શુભંકરોતુ કલ્યાણં આરોગ્ય ધન સંપ્રદા ।

શત્રુબુદ્ધિ વિનાશાય, દીપજયોતિ નમોસ્તુતે ।।

અર્થાત્ : હે દીપજયોતિ ! તું અમારૂં શુભ અને કલ્યાણ કર. શત્રુ-બુદ્ધિનો નાશ કરવા માટે તમને નમસ્કાર છે.

દીવાની જ્યોત પૂજન- અર્ચનમાં એક અતિ અનિવાર્ય અંગ છે. તેની પાછળ અનેક કારણો છે. દીવડાની દીપજયોતિ હંમેશાં ઉપરની તરફ જ ગતિ કરે છે, જે આ વાતનો સંકેત કરે છે કે માનવ જીવનજ્યોતિ પણ ઉર્ધ્વગામી હોવી જોઈએ માનવીનાં મનમાં રહી પડેલા વિચાર વૃત્તિઓમાંના વિકારોનું વિરેચન કરી એમને ઉર્ધ્વમુખી કરવા જોઈએ. પરમાત્મા ભક્તિ સેવા પૂજા, જીવનને ધર્મ, અધ્યાત્મને પંથ ઉચ્ચ માર્ગે વાળે છે.

અર્થાત્ : તારૂંમન મારામાં (પરમાત્મામાં) જ પરોવી દે. તારી બુધ્ધિ મારી સાથે જોડી દે. જો તું મારા મય બનીને રહીશ તો તારી ઉર્ધ્વગતિ થશે, એમાં કોઈ સંશય નથી. ધનસંપત્તિએ લક્ષ્મીજીનું પ્રતીક છે. આવી સંપત્તિનું સર્જન, વૃધ્ધિ અને તેની સ્થિરતા માટે શાસ્ત્ર બહુ સુંદર વાત કરે છે.

લક્ષ્મી એટલે કે સંપત્તિનું માંગલ્યમાંથી સર્જન થાય છે. ચાતુર્ય- બુદ્ધિ- મત્તાથી વધારો થાય છે, નિપુણતાથી સ્થિર થાય છે, પણ સંયમથી ઘરમાં કાયમ વસી જાય છે.

જૈન ધર્મમાં દિવાળીનો ઉત્સવએ આત્માનાં જાગરણનું પર્વ છે, કેમકે એ રાત્રિ એ ભગવાન મહાવીરે મહાપ્રયાણ આદર્યું હતું. એટલે ધર્મપ્રેમી લોકો નિર્વાણ કલ્યાણક તરીકે તેને મનાવે છે. દિવાળીની રાત્રિએ ભગવાન શ્રી મહાવીરે તેમના આત્મા સાથે રહેલા ચાર અઘાતી કર્મોને અલગ કરીને, તેઓ સિધ્ધિ શીલા ઉપર જઈને અવસ્થિત થઈ ગયેલા.

શ્રી મહાવીર તેમનાં આત્મા, જીવનનાં સંસારચક્રમાં ચાલતા જન્મ- મરણનાં ચક્કરમાંથી હંમેશ માટે મુક્ત થઈને. પોતાના સ્વભાવમાં સ્થિત થાય છે. અને અનંત ચતુષ્ટથીનો આવિર્ભાવ ફરે છે. વીર પરમાત્માની સિધ્ધિગતિ અને તેમનાં ચરમ શરીરનાં વિલયની સ્મૃતિને સુશ્રાવકો દિવાળીમાં ધર્મની આરાધના કરીને મનાવે છે.

રામચંદ્રજી, રાવણ પર વિજય પ્રાપ્ત કરીને અયોધ્યા પરત થયા ત્યારે લોકોએ પોતાના ઘર- ઉંબરે, શેરી મહોલ્લામાં અને પુરી અયોધ્યાનગરીમાં દીવાને પ્રજ્જવલ્લિત કરીને ભગવાનનું ઉમળકાભેર સ્વાગત કર્યું. ત્યારનાં સમયથી આપણે આ દિવાળીનાં સપરમા દિવસોમાં ઘર- ઘરમાં જ્યોત પ્રગટાવીને ભવ્ય ઉજવણી કરીએ છીએ.